Kruisheide is toegankelijk via de Mwami Mutaradreef komende van de Bollostraat of van de Ruandadreef. Van de eens zo grote heide bleef na de ontsluiting van het landelijke Keerbergen enkel Kruisheide en Pommelsven over. Ze zijn van uitzonderlijk grote waarde omdat ze de laatste getuigen zijn van de oorspronkelijke en typische heidefauna en -flora.
Onder impuls van de toenmalige Milieugroep werd Kruisheide in 1984 aangekocht door de gemeente en in oktober 1988 via een Bijzonder Plan Van Aanleg (BPA) beschermd als natuurgebied. In 2005 werd Kruisheide erkend als natuurreservaat.

Kruisheide is 5 ha groot, waarvan ongeveer 1/3 wordt ingenomen door bos. De doorgangsweg werd in 1994 afgesloten voor autoverkeer. De bodem is samengesteld uit droge, zure en voedselarme zandgrond met en een belangrijke mos- en korstmosvegetatie, Struikhei, Buntgras, Schapenzuring en Zandblauwtje in de lage vegetatie en Grove den, Inlandse eik, Berk, Spork en Lijsterbes in het bosgedeelte.

Beheer

Op het heidegedeelte versterken we de heidevegetatie door het continu verschralen van de bodem. Inlandse struiken en bomen mogen hier en daar voorkomen: boomopslag wordt continu verwijderd. Cyclisch maaibeheer verjongt de heidestruiken. Plekken gedomineerd door de grassoort Bochtige smele worden jaarlijks gemaaid tot de dominantie is doorbroken. We besteden veel aandacht aan de biotoopvereisten van de Veldkrekel, solitaire bijen en -wespen, en andere typische heideinsecten: belangrijk zijn voldoende pioniersstadia met een afwisseling van naakte grond en graspollen. Af en toe worden stukken geplagd, dit is het afschrapen van de humuslaag. Sedert 2013 worden zoals van oudsher, ook schapen ingezet. Het gaat om dwergschapen van het ras 'Ouessant'. In de winter gaan ze bij de herder op stal waar ze in optimale omstandigheden kunnen lammeren. We zien ze dan terug in het voorjaar. Begrazing biedt voordelen:

    - minder lawaaihinder door “stille” beheerders
    - meer diversiteit in het landschap, de vegetatie en de insectenpopulatie.

In het bos worden exoten verwijderd. In 2008 is een open plek gemaakt waar de heideflora en –fauna zich opnieuw kan ontwikkelen.

Historische informatie op de website van de gemeente Keerbergen.